Bu yazımızda, görme engelli bireylerin nasıl seyahat edebildiklerinden bahsedeceğiz. Aynı zamanda görme engelliler nasıl uçak bileti alır, görme engellilerin otel deneyimi nasıldır, görme engelliler gezi yaparken yolculuğun tadını nasıl çıkarır, görme engelliler için özel gezi imkanları var mıdır, görme engellilerin seyahat ederken yaşadıkları zorluklar nelerdir, gibi soruların cevabını da arayacağız.
Seyahat eğer uçakla gerçekleştirilecekse görme engellinin önce uçuş için bilet alması gerekir. Peki görme engelli birey nasıl uçak bileti alır?
Görme engelliler herkes gibi tercih ettikleri turizm şirketinin veya havayolunun web sitesinden bilet satın alabilirler.
Eğer site erişilebilir durumdaysa o zaman görme engelli için herhangi bir zorluk olmaz. Birey adını, soy adını, T.C. kimlik numarasını, eğer varsa kiminle seyahat ettiği, nereye seyahat ettiği gibi bilgileri siteye girerek bilet satın alma işlemini gerçekleştirebilir.
Eğer bireyin yanında engellilik durumunu bildiren bir belge (engelliliğini bildiren nüfus cüzdanı, engelli raporu vs.) varsa, birey bu belgeyi göstererek uçuş indiriminden yararlanabilir. Eğer belgede refakatçi için indirim belirtilmişse ve bireyin yanında refakatçisi varsa o zaman uçuş indiriminden refakatçisi de faydalanabilir.
Şimdi, bir sonraki aşamaya geçelim ve görme engelli bireyin havaalanını nasıl kullandığına göz atalım.
Görme engelli havaalanını nasıl kullanır?
Havaalanları kalabalık, büyük, gürültülü ve karmaşık yerlerdir. Bu yüzden görme engelli birey genelde yaptığı gibi yönünü belirlemek için göz yerine diğer duyulardan faydalansa da havaalanlarında zorluk yaşayabilir, örneğin uçağın kalkacağı kapıyı bulmakta zorlanabilir. Bu konuda havaalanındaki güvenlikten, refakatçisinden veya herhangi birinden yardım alması gerekir.
Peki görme engelli bireyin uçuş deneyimi nasıldır?
Uçağa bindikten sonra görevliler görme engelli birey ile özel olarak ilgilenebilirler. Örneğin ona uçuş güvenliği kitapçığının Braille olarak yazılmış bir kopyasını verebilirler, bu sayede görme engelli birey kitapçığı okuyarak uçakta takip etmesi gereken güvenlik önlemlerini öğrenir.
Ayrıca görme engelli birey uçaktan diğer bireylerden sonra çıkar, yine ona güvenlik yardımcı olur. Bu, bireyin rahat etmesi ve uçak kalabalık olabileceğinden kolayca çıkış yapabilmesi için önemlidir.
Diyelim ki görme engelli birey uçak biletini aldı, tatil veya gezi için gitmek istediği yere uçak vardı. Peki görme engelli bireyin otel deneyimi nasıl olur?
Görme engelli birey ilk kez bir yere yolculuk yaptığında bildiği ve alıştığı yerlerin dışına çıktığından bu deneyim onun için biraz kafa karıştırıcı olabilir.
Eğer otellerde engellilere özel hizmetler yoksa, bireyin odasını bulmak, otelin restoranına gitmek vs. gibi aktiviteler için görevlilerin veya başka birinin yardımına ihtiyacı olabilir. Tabii ki birey kendi kendine otelde dolaşarak da gideceği yerleri bulma imkanına sahiptir, ancak bu başlangıçta normalden daha uzun zaman alabilir.
Görme engelli birey seyahatinin tadını nasıl çıkarır?
Gezerken görme engelliler gözleri dışında diğer duyuları kullandıkları için kafalarında bulundukları yerlerin seslerine, kokulara, zeminin şekline göre bir manzara oluşur. Etraftaki manzaranın birisi tarafından bireye betimlenmesi bireyin aklında oluşan bu manzarayı tamamlar.
Eğer görme engelli birey herhangi bir müzeyi ziyaret etmek isterse bunu nasıl yapabilir?
Müzeler çoğunlukla görsel bir ortam olduğu için görme engelliler müze rehberinden ona her şeyi betimleyerek anlatmasını isteyebilir veya müzedeki materyallere dokunmak için önceden izin alabilir. Bu sayede görme engelli birey müzede yer alan materyallerin ne anlama geldiğini öğrenir ve müze gezisinin tadını çıkarmış olur.
Gelelim başka bir ilginç soruya.. Görme engelliler için tasarlanmış geziler var mıdır?
Bazı şirketler görme engellilerin ve görenlerin birlikte seyahat ettiği geziler düzenler. Bu gezilerde görme engelliler ve görenler eşleştirilir ve görenler görme engellilere etrafta olanları betimler ve aynı zamanda kaynaşırlar. Bu geziler gören bireyler için de farklı bir tecrübe olur, çünkü betimleme sıradan bir şekilde anlatmaktan daha ayrıntılı olduğu için çevreyi betimleyen bireyin de bakış açısı genişler.
Şimdi de görme engellilerin seyahat sırasında hangi sorunlarla karşılaştıklarına bir göz atalım.
Görme engelliler seyahat ederken ne gibi sorunlarla karşılaşırlar?
Örneğin görme engelli bireyler bağımsız dolaşırken havaalanlarında yardım istediklerinde bazen tekerlekli sandalyeye oturtulmaları büyük bir sorundur. Görme engelliler kendi kendilerine yürüyebilirler, fakat havaalanları çok düzensiz ve karmaşık yerler olduğundan her zaman nereye gideceklerini bilmeyebilirler. Bunun için görme engelli bireye doğru biçimde rehberlik edilmeli ve ortopedik engelli muamelesi yapılmamalıdır.
Havayollarının veya turizm şirketlerinin internet sitelerinin erişilebilir olmaması da görme engelli birey için sorun teşkil edebilir. Eğer görme engelli birey turizm şirketinin veya havayolu şirketinin web sitesinden bilet alamıyorsa o zaman telefon kullanarak veya doğrudan yüz yüze bilet alabilir.
Bu yazımızda görme engellilerin nasıl seyahat ettiğinden, ne tür sorunlarla karşılaştıklarından ve bu sorunlara çözüm önerilerinden bahsettik.
BlindLook olarak amacımız, görme engellilerin her alanda olduğu gibi turizm alanında da özgürce ve kendilerine güvenerek hareket edebilmelerini sağlamaktır. BlindLook ekibi olarak herkesin özgür, güvenli ve rahat bir şekilde seyahat edebilmesi için erişilebilirlik çalışmalarımıza devam ediyoruz.
Yazar: Fatih Yüksek / BlindLook Ekip
